A non-government information service on Turkey
Un service d'information non-gouvernemental sur la Turquie
Info-Türk title

flashfondationbulletinspublicationslinks


TÜRKİYE BELGELERİ
AKŞAM
(1964-1966)
Aksam

13 mars 1965: Aksam sur la résistance des mineurs de Kozlu

fasizmkapitalizmMuzik

Trois livres publiés par le quotidien Aksam:
Doğan Özgüden: Sur le fascisme et Sur le capitalisme
Inci Özgüden: Introduction à la musique classique



Alpay Kabacalı'yı yitirdik


ANT
(1967-1971)
Weeklies / Hebdomadaires / Haftalık Dergiler
Monthlies / Mensuels / Aylık Dergiler
Books / Livres / Kitaplar


ANT DERGİSİ ÜZERİNE
 Yüksek Lisans Tezi

Songül Aydın

Yıldız Teknik Üniversitesi

pdf
PDF'i tıklayınız
sosyo

ANT'IN ÖYKÜSÜ
Doğan Özgüden'le
 Söyleşi

Deniz DERİN ÖNEN
Kapağı tıklayınız



Weeklies / Hebdomadaires / Haftalık Dergiler








Monthlies / Mensuels / Aylık Dergiler



Books / Livres / Kitaplar








EXHIBITION : VISUAL CHALLENGE OF THE LEFT 1963-1980
February 7, 2013: On the occasion of the 30th anniversary of the Iletisim Publishing House, an exhibition of posters and publication covers of the Left in Turkey between 1963-1980 was opened in Istanbul. During the ceremony a new book on the same subject was presented to readers (Yılmaz Aysan, Afişe Çıkmak, İletişim Yayınları, 494 pages, February 2013, Istanbul). 16 pages of the book are devoted to an interview with Inci Tugsavul Özgüden, co-founder and editor of the Ant Review and Publishing House, and to her works at that period.
Click here for the pages devoted to Tugsavul

afisinci

SERGİ: 1963-1980 SOL'UN GÖRSEL SERÜVENİ
7 Şubat 2013: İletişim Yayınları'nın 30. yıldönümü dolayısıyla İstanbul'da Türkiye solunun 1963-1980 döneminde gerçekleştirdiği afiş, kitap ve dergi kapağı gibi görsel ürünleri yansıtan bir sergi açıldı. Bu konuda yayınlanmış olan belgesel bir kitap da aynı gün okurlara sunuldu. (Yılmaz Aysan, Afişe Çıkmak, İletişim Yayınları, 494 sayfa, Şubat 2013, İstanbul). Kitabın 16 sayfası Ant Dergisi ve Yayınları kurucu ve yöneticilerinden İnci Tuğsavul Özgüden'le bir röportaja ve kendisinin o dönemde gerçekleştirdiği çeşitli çalışmalara ayrılmış bulunuyor.

Tuğsavul'a ayrılan sayfalar için tıklayınız

EXPOSITION: DEFI VISUEL DE LA GAUCHE 1963-1980
Le 7 février 2013: A l'occasion du 30e anniversaire des Editions Iletisim, une exposition d'affiches et de couvertures de la Gauche en Turquie dans les années 1963-1980 a été ouverte à Istanbul. Lors de la cérémonie, un nouveau livre sur le même sujet a été présenté aux lecteurs.  (Yılmaz Aysan, Afişe Çıkmak, İletişim Yayınları, 494 pages, Février 2013, Istanbul). 16 pages du livre sont consacrées à une interview avec Inci Tugsavul Özgüden, cofondatrice et éditrice de la revue et la maison d'édition ANT,  et à ses réalisations à l'époque.
Cliquer ici pour les pages consacrées à Tugsavul



Ant Dergisi'nin 40. Yıldönümü
Le 40e anniversaire de la revue Ant

Lors de la foire du livre d'Istanbul, le 27 octobre 2007, se déorulait une soirée exceptionnelle marquant le 40e anniversaire de la revue socialiste Ant, interdite par la junte du coup d'état de 1971, ainsi que le 30e anniversaire de la Maison d'édition Belge.

A la conférence dirigée par Yalcin Yusufoglu, une des figures éminentes du mouvement socialiste de Turquie, deux collaborateurs d'Ant, Faruk Pekin et Ragip Zarakolu, ont évalué le rôle important de la revue Ant tant dans le mouvement socialiste que dans les médias progressistes de Turquie.

Les deux fondateurs et dirigeants de la revue Ant, Dogan Özgüden et Inci Tugsavul, actuellement rédacteurs d'Info-Türk en exil, ont envoyé à la soirée un message commun. (Message Özgüden-Tugsavul)
dogan
tugsavul
Istanbul Kitap Fuari etkinlikleri çerçevesinde 27 Ekim günü, 1971 yilinda askeri cunta tarafindan kapatilmis olan sosyalist Ant Dergisi'nin 40., Belge yayinlari'nin 30. kurulus yildönümleri nedeniyle bir anma toplantisi düzenlendi.

Sosyalist hareketin seçkin simalarindan Yalçin Yusufoglu'nun yönettigi konferansta Ant'in yazarlarindan Faruk Pekin ve Ragip Zarakolu, derginin gerek Türkiye sosyalist hareketinde gerekse ilerici basin dünyasinda oynadigi önemli rolü degerlendirdiler. 

Halen siyasal sürgünde Info-Türk'ü yöneten Ant'in iki kurucusu ve yöneticisi Dogan Özgüden ve Inci Tugsavul da toplantiya ortak bir anma mesaji gönderdiler. (Ozguden-Tugsavul Mesaji)



Le 27 octobre 2007 au Foire du Livre d'Istanbul, Salle Heybeliada
October 27, 2007, at the Book Fair of Istanbul, Heybeliada Hall
27 Ekim 2007 Istanbul Kitap Fuari'nda, Heybeliada Salonu
à/at 18.30'da

Speakers/Orateurs/Konusmacilar:
Yalçin Yusufoglu, Faruk  Pekin, Ragip Zarakolu
Message/
Mesaj:
Dogan Özgüden - Inci Tugsavul


Istanbul Kitap Fuari'nda Ant Dergisi'nin 40. Yildönümü

Istanbul Kitap Fuari etkinlikleri çerçevesinde 27 Ekim günü , 1971 yilinda askeri cunta tarafindan kapatilmis olan sosyalist Ant Dergisi'nin 40., Belge yayinlari'nin 30. kurulus yildönümleri nedeniyle bir anma toplantisi düzenlendi. Sosyalist hareketin seçkin simalarindan Yalçin Yusufoglu'nun yönettigi konferansta Ant'in yazarlarindan Faruk Pekin ve Ragip Zarakolu, derginin gerek Türkiye sosyalist hareketinde gerekse ilerici basin dünyasinda oynadigi önemli rolü degerlendirdiler.  Halen siyasal sürgünde bulunan Ant'in iki kurucusu ve halen Info-Türk yöneticisi Dogan Özgüden ve Inci Tugsavul da toplantiya asagidaki ortak mesaji gönderdiler:

Özgüden ve Tugsavul'un ortak mesaji

36 yıldır görüşemediğimiz değerli dostlar…

Bugün, sevgili dostlarımız ve kavga arkadaslarımız Ragıp'la Faruk'un büyük bir duyarlılıkla Belge'nin 30. yılı anmasına dahil ettikleri Ant'ın 40. yılı anmasında birlikte olmayı ne denli isterdik.

Her ikisiyle, aralıklı da olsa, Avrupa'ya gelişlerinde buluşup özlem giderebiliyor, birlikte arayış ve mücadele günlerimizin anılarını tazeliyebiliyoruz.

Ant'ın binbir zorlukla boğuşarak hazırladığımız ilk sayısının tarihsel Tan Matbaası'nın rotatifinden çıkışını Yaşar Kemal ve Fethi Naci'yle birlikte coşkuyla kutladığımız 1966 Aralığı'nın üzerinden tam 40 yıl geçti.

Ama bu buruk bir coşkuydu…

Aynı mekanda, Ant'in çıkışından tam 21 yıl önce, Aralık 1945'te, bir başka öncü yayın, Tan Gazetesi, Kemalist Dikta'nın demir ökçesi altında susturulmuş, ardından da kurucuları Sabiha Sertel ve Zekeriya Sertel yurt dışına siyasal göçe zorlanmıştı.

Ant'ı çıkartırken, işçi sınıfı hareketinin sesini duyurmak görevinin yanısıra bizden önce bu uğurda kavga verenlerin bize bıraktığı mirasa layık olabilme sorumluluğu yayın politikamıza hep yön verdi.

Bunun içindir ki, yayınladığımız Ant kitapları arasında Zekeriya Sertel'in "Mavi Gözlü Dev"i ile Sabiha Sertel'in "Roman Gibi"si ayrı bir yer tutuyordu.

Özellikle Sabiha Sertel'in kitabının orijinallerini, tashihlerini okurken şu cümlelere geldiğimizde boğazımıza bir düğüm oturur, gözlerimiz yaşarırdı: "Bütün yazdığımız eserlerden, dergilerden bir tek dahi yanımıza alamamıştık. Yıllar boyu halk uğruna savaştığımız vatanımızdan bu şekilde ayrılmak acı bir şeydi. Uçağın merdivenlerini ağır ağır çıkarken yüreğim burkuldu. Bu her zamanki gibi bir seyahata çıkış değildi. Çok sevdiğim memleketimi, halkımı, dostlarımı, kardeşlerimi acaba ne kadar zaman sonra görecektim?"

Göremedi…

Biz görebilecek miyiz, bilmiyoruz.

Bildiğimiz tek şey, Ant'ı çıkarttığımız 40 yıl öncesinde Istanbul'da yaşadığımız şeyleri bugün bir başka yayını, 1974'te kurduğumuz Info-Türk'ü yönetirken, Belçika'nın ve Avrupa'nın başkenti Brüksel'de aynen yaşamakta olduğumuz…

60'lı yıllarda İstanbul'da Bozkurtlar tarafından basılma tehdidine karşı Ant'ın Ebusuud Caddesi'ndeki ve Başmusahip Sokak'taki bürolarında nasıl sabahladığımızı anımsıyoruz.

Bugün de Kürt, Ermeni, Süryani dostlarımızla birlikte Avrupa Komisyonu'na birkaç yüz metre mesafedeki lokallerimizde yine Bozkurt sürülerinin baskın tehdidine karşı sabahlıyoruz.

Kırk yıl önce Türkiye'de İçişleri Bakanı Faruk Sükan ve benzerlerinin Ant'a yaptıkları gibi, bugün de Brüksel'de Türkiye Cumhuriyeti'nin Büyükelçisi, yönettiğimiz kurumları, Türk faşistlerine hedef gösteriyor.

Ama ha orası, ha burası…

Kavga sürüyor.

Sınıfsal tutumu yanında Ant'ı farklı kılan, onun Kemalizme' ve militarizme karşı, Türkiye halklarının hak eşitliği için, enternasyonalist dayanışma için verdiği mücadeleydi.

Yaşar Kemal ve Fethi Naci'yle birlikte başlattığımız bu mücadele, daha sonra Tilda'nın ve de 1970 Haziran'ına kadar Ant'ın sorumlu müdürlüğünü üstlenen ve bu nedenle 12 Mart döneminde özgürlüklerinden olan Yaşar Uçar, Alpay Kabacalı ve Osman Saffet Arolat'ın katkılarıyla gelişti.
 
Son yıllarında Ant'ın yeni bir dinamizm kazanmasında, bilimsel sosyalizmin kaynaklarına ulaşmasında ve enternasyonalist ufkunun genişlemesinde Faruk Pekin ve Ragip Zarakolu başta olmak üzere genç arkadaşların büyük rolü oldu. Örneğin genç yaşta yitirdiğimiz sevgili Harun Karadeniz.

Ant, ona düşünce ve yazılarıyla hayat verenlerin yanısıra, en az onlar kadar, onu büyük bir özveriyle dizenlerin, basanların, ciltleyenlerin, dağıtanların ve de tabii ki sosyalist mücadelede şablonların dışında yeni ufuklar arayan okurlarının eseriydi.

Ant 1971 Darbesi'yle susturuldu.

Ragıp Zarakolu ile sevgili eşi, değerli yayıncı Ayşe Zarakolu, Ant farklılığını ayakta tutan, onu daha da geliştiren ve derinleştiren Belge Yayınları'nı kurdular.

30 yıldır Belge Yayınları'nın kavgasını uzaktan takdirle izliyoruz.

Belge'nin 30. yıldönümüyle Ant'ın 40. yıldönümünün birlikte kutlanması bize gurur ve kıvanç veriyor.

Belge'nin sürdürdüğü devrimci yayın çizgisinin daha iyi vurgulanabilmesi için, bizler bu kutlamaya bir başka gazetenin yıldönümünü de katıyoruz.

Sertel'lerin efsanevi Tan Gazetesi'nin 71. yıldönümünü…

Hepinizi kucaklıyoruz.

Doğan Özgüden – İnci Özgüden

le 40e anniversaire de la revue Ant à la Foire du Livre d'Istanbul

Lors de la foire du livre d'Istanbul, le 27 octobre 2007, se déorulait une soirée exceptionnelle marquant le 40e anniversaire de la revue socialiste Ant, interdite par la junte du coup d'état de 1971, ainsi que le 30e anniversaire de la Maison d'édition Belge. A la conférence dirigée par Yalcin Yusufoglu, un des dirigeants du mouvement socialiste en Turquie, deux collaborateurs d'Ant, Faruk Pekin et Ragip Zarakolu ont évalué le rôle important de la revue Ant tant dans le mouvement socialiste que dans les médias progressistes de Turquie. Les deux fondateurs de la revue Ant, Dogan Özgüden et Inci Tugsavul, actuellement les dirigeants d'Info-Türk en exil, ont envoyé à la soirée le message commun suivant:

Message de Dogan Özgüden et İnci Tugsavul

Chers amis qui nous manquez depuis 36 ans…

Aujourd'hui, nous souhaiterions tant être parmi vous lors de la célébration de la 40e année de la revue Ant que nos chers amis et camarades Ragip et Faruk ont jointe à celle de la 30e année de la maison d'édition Belge.

Nous les voyons tous les deux de temps en temps quand ils passent à Bruxelles. Ces rencontres nous permettent de  rafraîchir nos souvenirs des jours de luttes et recherches communes.

40 ans ont passé depuis la fin décembre 1966 où nous avions célébré avec Yasar Kemal et Fethi Naci, deux autres fondateurs, la sortie du premier numéro d'Ant de la rotative de l'imprimerie historique Tan.

Il s'agissait d'une joie amère…

Au même endroit, 21 ans avant la parution d'Ant, en décembre 1945, une autre publication d’avant-garde, le journal Tan avait été réduit au silence par vandalisme sous le talon de fer du Kémalisme. Ensuite, les fondateurs du journal, Sabiha Sertel et Zekeriya Sertel avaient été contraints à l'exil politique sans retour.

En réalisant la revue Ant, notre souci principal était double :  faire entendre la voix de la classe ouvrière et être digne de l'héritage laissé par ceux qui ont, avant nous, lutté pour le même but.

C'est la raison pour laquelle, parmi les livres d'Ant que nous avons publiés, le "Géant aux yeux bleus" de Zekeriya Sertel et "Comme un roman" de Sabiha Sertel avaient une place exceptionnelle.

Lors de la lecture des originaux et épreuves du livre de Sabiha Sertel, nos yeux se voilaient de larmes et un noeud se formait dans notre gorge à la lecture de ce passage: "Nous n'avons même pas pu emporter un seul exemplaire de tous ceux que nous avons écrits ou publiés. Il était très douloureux de quitter ainsi notre pays où nous avons combattu pendant des années pour le bien de notre peuple. Lorsque je suis montée dans l'avion, mon coeur était brisé. Il ne s'agissait pas d'un départ comme les autres fois. Quand pourrais-je revoir mon pays si cher, mon peuple, mes amis, mes frères et soeurs?"

Vous le savez: elle n'a pas pu les revoir.

Et nous, pourrons-nous les revoir? On ne le sait pas.

Ce que nous savons par contre très bien, c’est que nous revivons aujourd'hui à Bruxelles, capitale européenne,les mêmes évènements  qu’il y a 40 ans,  alors que nous dirigeons la publication Info-Türk fondée en 1974.

Nous nous rappelons comment, dans les années 60', nous passions des nuits blanches à la rédaction d'Ant, avenue Ebusuud ou rue Basmusahip, en état d'alerte contre une éventuelle razzia des Loups Gris.

Aujourd'hui, dans nos locaux à quelques centaines de mètres de la Commission Européenne à Bruxelles, nous sommes, avec nos camarades kurdes, arméniens, assyriens, en état d'alerte contre la menace de razzia des Loups Gris.

Comme le faisaient, il y a quarante ans en Turquie, le ministre de l'Intérieur Faruk Sükan et ses consorts contre Ant, aujourd'hui à Bruxelles, l'ambassadeur de la République de Turquie désigne les institutions que nous dirigeons comme cibles pour les fascistes turcs.

Là ou ici…

Se poursuit la même lutte…

Ce qui distinguait Ant des autres était, non seulement son engagement à la cause de la classe ouvrière, mais aussi son combat contre le Kémalisme et le militarisme, pour l'égalité de tous les peuples de Turquie et pour la solidarité internationale.

Cette lutte que nous avons débutée avec Yasar Kemal et Fethi Naci s'est développée ensuite avec la contribution de Tilda Kemal ainsi que des éditeurs responsables : Yasar Ucar, Alpay Kabacali et Osman Saffet Arolat. Ceux-ci ont été emprisonnés après le coup d'état de 1971 pour leur contribution à Ant.

Les dernières années, Faruk Pekin, Ragip Zarakolu et d'autres jeunes camarades ont énormément contribué à la redynamisation d'Ant par l'élargissement de la vision internationaliste et l'accès aux sources du socialisme scientifique. Nous tenons à mentionner ici plus particulièrement le nom de Harun Karadeniz que nous avons perdu très jeune.

À côté de la contribution intellectuelle de tous ces amis, Ant était également l'oeuvre de ceux qui la composaient, imprimaient, reliaient, distribuaient et, bien entendu, de nos lecteurs qui cherchaient de nouveaux horizons dans la lutte socialiste.

Ant a été condamné au silence par le coup d'état de 1971.

Ragip Zarakolu et son épouse Ayse Zarakolu ont fondé la maison d'édition Belge qui a repris le relais tout en poursuivant, développant et approfondissant la ligne de combat d'Ant.

Depuis 30 ans à Bruxelles, nous suivons de près la lutte de Belge avec grande admiration.

Nous sommes très honorés que la célébration du 40e anniversaire d'Ant ait été jointe au 30e anniversaire de Belge.

Pour mieux valoriser la ligne progressiste que Belge poursuit, nous nous permettons de joindre à cette célébration commune l'anniversaire d'une autre publication: le 71e anniversaire du journal légendaire Tan de Sabiha et Zekeriya Sertel…

Nous vous embrassons tous.

Dogan Özgüden - Inci Tugsavul



Ant Dergisi kurucularından Fethi Naci'yi yitirdik

Düşünceye saygı... Örgüte eleştirel destek...


fethi naci
Çağdaş Türk edebiyatının en etkili kişiliklerinden, eleştirmen, yazar ve yayıncı  Fethi Naci 23 Temmuz 2008'de İstanbul'da hayatını kaybetti. Fethi Naci, Doğan Özgüden ve Yaşar Kemal'le birlikte 1967'de yayına başlayan sosyalist Ant Dergisi'nin üç kurucusundan biriydi.

İnfo-Türk Yayın Yönetmeni  Doğan Özgüden, Fethi Naci'nin ölümü üzerine şu mesajı yayınladı:

"Sevgili Fethi Naci'yi yitirdiğimizi bizi onyıllardır tüm dostlarımızdan uzak düşüren siyasal sürgünde bugün ögrendik.

"Kendisiyle Türkiye İşçi Partisi'nin ilk örgütlenme yıllarında tanışmış, partinin ilk programının hazırlanışında, bir süre önce yitirdiğimiz bir başka seçkin insan, Selahattin Hilav'la birlikte çalışmıştık.

"Genel Yönetim Kurulu üyeleri olarak parti içindeki antidemokratik uygulamalara karşı çıktığımız için her ikimiz de partiden ilk ihraç edilenler arasındaydık. Ne ki, bu eleştirel tavrımıza rağmen, işçi sınıfının siyasal örgütü olan Türkiye İşçi Partisi'ne hiçbir zaman karşı tavır almadık.

"Dönemin tek sol günlük gazetesi Akşam'ın genel yayın müdürlüğünü yaptığım yıllarda Naci kavga beraberliğimizi bu gazeteye yazdığı  "Düşünceye Saygı" başlıklı yazılarıyla devam ettirdi.

"1967'de sosyalist Ant Dergisi'ni Fethi Naci ve Yaşar Kemal'le birlikte kurduk. Orada da ortak tavrımız düşünceye saygı ve işçi sınıfı örgütüne eleştirel destek oldu. İşçi sınıfımızın sendikal örgütü DİSK'in kuruluşunda ve mücadelesinde de tavrımız buydu...

"Naci ayrıca, edebiyat yaşamımıza damgasını vuran eleştirmenliğinin yanısıra, Gerçek Yayınevi'ni kurup yüzlerce seçkin eser yayınlayarak Türkiye'nin düşünce hayatına unutulmaz katkılar sağladı.

"Ölümü, düşünce hayatımızın ve işçi sınıfı mücadelemizin büyük kaybıdır. Bu kalibrede bir insanın eksikliği her daim hissedilecektir.

"İnci'yle birlikte, dostumuz, mücadele arkadaşımız sevgili Naci'nin ölümü  dolayısıyla ailesinin, onu seven tüm dostlarımızın ve de Türkiye işçi sınıfının acısını paylaşıyor, başsağlığı diliyoruz."

Gerçek ismi İsmail Naci Kalpakçıoğlu’ydu, gençlik yıllarında yayımlattığı öykü ve şiirlerinde bu adı kullandı. Ama hayatının esas çabası olan ‘eleştiri ve deneme’lerindeki imzanın Fethi Naci olmasını tercih etti.

Fethi Naci kimdir?

Fethi Naci 1927’de Giresun’da doğdu. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’ne girdi. Çok sevdiği babasının adını kendi adına ekleyerek Fethi Naci imzasıyla yazılar kaleme almaya başladığında yıl 1953’tü; İktisat’ı bitireli dört yıl olmuştu ve Naci Kalpakçıoğlu geçimini bir fabrikada muhasebeci olarak kazanıyordu. Uzun yıllar bu tür işler yaptı ama onun gerçek yaşamı siyaset ve edebiyatla ilgiliydi.

1962’de Türkiye İşçi Partisi’ne giren Fethi Naci, Vatan gazetesinde ve Sosyal Adalet dergisinde siyasal yazılar yazdı. Partiyle ilişkisi kesildikten sonra aynı doğrultudaki yazılarını Yön’de ve Ant dergisinde sürdürdü. Bu dönemde sosyal, politik denemelerinden ve incelemelerinden oluşan kitapları çıktı. ‘Azgelişmiş Ülkeler ve Sosyalizm’, ‘Emperyalizm Nedir?’, ‘Azgelişmiş Ülkelerde Askeri Darbeler ve Demokrasi’, ‘100 Soruda Atatürk’ün Temel Görüşleri’ gibi. 1968’de iyice edebiyata odaklandı. Fethi Naci siyasetle edebiyat arasında kurduğu ilişkiyi eleştirmen olarak da taşıdı. Eleştirisinin çerçevesi, Behçet Necatigil Sözlüğü’nde yer alan “Toplumcu sanatın kuramlarını kurmaya çalışan bir eleştirmen olarak tanındı” sözüyle özetlenebilir.

Tutarlı, titiz ve cesur

1965’te Gerçek Yayınevi’ni kurdu. Bu yayınevinden çıkan özellikle ‘100 Soruda’ dizisi çok etkili oldu. Eleştiri yazılarını çeşitli dergilerde ve uzunca bir süre Cumhuriyet Gazetesi’nin kitap ekinde yayımladı. Tutarlı, titiz ve cesur tavrıyla Nurullah Ataç’tan sonra en çok okunan, takip edilen, en etkili edebiyat eleştirmeni oldu. Daha 1960 yılında Dost dergisinin düzenlediği soruşturmada ‘en beğenilen eleştirmen’ seçilmişti ve hep öyle kaldı.

'Bir Hikayeci: Sait Faik-Bir Romancı: Yaşar Kemal'' adlı yapıtıyla 1991 Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülünü alan Fethi Naci'nin yapıtları arasında ''İnsan Tükenmez (1956)'', ''Gerçek Saygısı (1959)'', ''Azgelişmiş Ülkeler ve Sosyalizm (1965)'', ''Emperyalizm Nedir? (1965)'', ''Azgelişmiş Ülkelerde Askeri Darbeler ve Demokrasi (1966)'', ''Kompradorsuz Türkiye (1967)'', ''100 Soruda Atatürk'ün Temel Görüşleri (1968)'', ''On Türk Romanı (1971)'', ''Edebiyat Yazıları (1976)'', ''100 Soruda Türkiye'de Roman ve Toplumsal Değişme (1981)'', ''Eleştiri Günlüğü (1986)'', ''Bir Hikâyeci: Sait Faik-Bir Romancı: Yaşar Kemal (1990)'', ''Gücünü Yitiren Edebiyat (1990)'', ''Roman ve Yaşam (1992)'', ''Eleştiride 40 Yıl (1994)'', ''40 Yılda 40 Roman (1994)'', ''Reşat Nuri'nin Romancılığı (1995)'', ''50 Türk Romanı (1997)'', ''Şiir Yazıları (1997)'', ''60 Türk Romanı (1998)'', ''Kıskanmak (1998)'', ''Sait Faik'in Hikâyeciliği (1998)'', ''Yaşar Kemal'in Romancılığı (1998)'', ''Yüzyılın 100 Türk Romanı (1999)'' ve ''Dönüp Baktığımda (1999)'' yer aldı. (Radikal, 24 Temmuz 2008)


Örnek bir insanı, Mekin Gönenç'i kaybettik


mekin
Mekin Gönenç
1931-2011

Ant Dergisi ve Ant Yayınları yazarlarından Mekin Gönenç'i 5 Temmuz 2011'de Çeşme'de kaybettik.

Acımız büyüktür.

Mekin, özellikle ABD'nin sadece Türkiye değil, dünyanın tüm ülkeleri üzerindeki siyasal, ekonomik ve askeri hegemonyasını belgelerle açıklayan yazılar ve kitaplar yazmış, ulusal kurtuluş hareketleri ve sosyal devrimler üzerine sayısız çeviriler yapmıştı.

28 Subat 1931 tarihinde Izmir'de doğmuş olan Mekin Gönenç, Türk Hava Kuvvetleri'nin seçkin jet pilotlarından biriyken 50'li yıllarda siyasal iktidarın baskıcı uygulamalarını protesto ederek ordudan ayrılmış, yaşamını bir göçmen emekçi olarak Kanada ve Belçika'da sürdürmüştü.

Türkiye'nin sol hareketine makale ve çevirileriyle büyük katkıda bulunan Gönenç, 12 Mart 1971 Darbesi'nden sonra Ant yöneticileri Dogan Özgüden ve İnci Tuğsavul'la birlikte yurt dışında cuntaya karşı demokratik direnişin örgütlenmesinde etkin rol oynamış, tüm yaşamınca da inançlarından hiçbir ödün vermeden ülkemizin demokratikleşmesi idealine sadık kalmıştır.

Mekin'i kaybetmenin acısını, başta eşi sevgili Güneş olmak üzere Ant'ta, Demokratik Direniş Hareketi'nde yer alan tüm kavga arkadaşlarımız ve dostlarımızla, Türkiye'nin demokratikleşmesi ve özgürleşmesi mücadelesine katkıda bulunan herkesle paylaşıyoruz.

Doğan Özgüden - Inci Tuğsavul


Seçkin aydınlarımızdan Hüseyin Baş’ı kaybettik

60'lı yıllarda Türkiye İşçi Partisi’nde, Akşam Gazetesi ve Ant Dergisi'nde birlike çalıştığımız Türkiye'nin seçkin aydınlarından Hüseyin Baş'ı 30 Mart 2012'de kaybettik.

Daha önce by-pass ameliyatı olan ve kalp yetmezliği bulunan 83 yaşındaki Baş, ateşi yükseldiği ve durumu kötüleştiği için hastaneye kaldırıldı. Ambulansta kalbi duran Baş, hastanede yapılan tüm müdahelelere karşın kurtarılamadı.

13 Ağustos 1929’da Samsun’un Bafra ilçesinde doğan Hüseyin Baş, ilköğrenimini Bafra’da, orta ve liseyi Galatasaray Lisesi’nde tamamladıktan sonra Paris’te gazetecilik eğitimi görmüştü.

1962’de dönemin Türkiye İşçi Partisi’ne üye olarak partinin ilk program çalışmalarına katılan Baş, daha sonra Doğan Özgüden'in yönettiği Akşam Gazetesi ve Ant Dergisi'nde dış politika ve sanat yazıları yazmış, aynızamanda Onat Kutlar ve Jak Şalom'la birlikte Sinematek Derneği'nin kurucu ve yöneticileri arasında da yeralmıştı.

sinematek

Hüseyin Baş (Solda), Sinematek Derneği'nde Onat Kutlar (ortada) ve Jak Şalom'la birlikte

askeri

Hüseyin Baş (solda), 1967'de Doğan Özgüden ve İnci Tugsavul'la Askeri Mahkeme'de

hus

Hüseyin Baş ve Doğan Özgüden 1968'de Türkiye İşçi Partisi büyük kongresini izliyorlar

12 Mart 1971 darbesinden sonra Ant Dergisi yöneticileri Doğan Özgüden ve İnci Tuğsavul'un yurt dışına çıkışına yardımcı olan Hüseyin Baş, sürgün yıllarında da kendilerini yalnız bırakmamış, yurt dışındaki mücadelelerinde kendileriyle dayanışmasını sürdürmüştü. Doğan Özgüden, Belge Yayınları tarafından yayınlanan "Vatansız" Gazeteci adlı iki ciltlik anı kitabında Hüseyin Baş'la dostluklarını ve kavga arkadaşlığını ayrıntılı olarak anlatmaktadır.

70'li yıllarda Barış Derneği Genel Yönetim Kurulu ve Dünya Barış Konseyi üyeliği yapan Hüseyin Baş, gerek yazdığı yazılardan, gerekse barışsever faaliyetlerinden dolayı defalarca yargılanmıştı.

Hüseyin Baş’ın cenazesi Pazar günü Teşvikiye Camii’nde kılınacak öğle namazından sonra Ulus Mezarlığı’nda toprağa verilecek.

Ailesinin, sevgili eşi Nevenka’nın, tüm dostlarının ve kavga arkadaşlarının acısını paylaşıyor, başsağlığı diliyoruz.


kivanc

Yazar-Yayıncı Hüseyin Kıvanç’ı yitirdik

Türkiye sol yayın yaşamı bir emekçisini, Hüseyin Kıvanç'ı yitirdi.

Yayın yaşamına 1968 yılında Ant Dergisi ve Yayınları'nda başlayan Kıvanç daha sonra bir yandan Cumhuriyet Gazetesi'nde düzeltmen olarak çalışırken, “Demokrasi Yolunda Sivil İtaatsizlik”, “Devlet İşkence Yapar”, “Devlet İşkenceyi Sever”, “Absürt Fıkralar”, “Dağcılık (Anılar - Belgeler)” adlı kitaplar yazmış, daha önce Ant tarafından yayınlanan “Şerefname Kürt Tarihi”'nin yeni bir baskısını yayına hazırlamıştı.

Cumhuriyet Gazetesi'nin verdiği habere göre, 64 yaşındaki Hüseyin Kıvanç 6 Eylül 2012 perşembe günü saat 15.00 sıralarında Taksim’e gitmek için Yenibosna durağından metrobüse binmek üzere turnikeleri geçerken ayağının kayması sonucu düşerek başını yere çarptı. Trafik polisleri tarafından Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi acil servisine götürülen Kıvanç yolda yaşamını yitirdi.

Kıvanç daha önce yüksek tansiyona bağlı beyin kanaması geçirmiş ve by-pass ameliyatı olmuştu.

Kıvanç’ın cenazesi bu cuma günü Şişli Camii’nde ikindi vakti kılınacak cenaze namazı sonrası toprağa verilecek.

Sevgili Hüseyin'in ailesine, yakınlarına ve kavga arkadaşlarına başsağlığı diliyoruz.

Brüksel, 7 Eylül 2012

Ant Dergisi ve Yayınları adına
Doğan Özgüden ve İnci Tuğsavul

ugur
                                                 (Photo: Sehmus Güzel)

Basın ve düşün yasamımızın seçkin emekçisi
Uğur Hüküm'ü kaybettik


Türkiye basın ve düşün yaşamının yurt dışındaki seçkin simalarından Uğur Hüküm'ü kaybettik.

Uzun yillar Paris temsilciligini yaptigi Cumhuriyet Gazetesi'nin 4 Temmuz günü saat 16.19'da verdigi flaş habere göre, "Uğur Hüküm (64), geçirdiği kalb krizi sonrası tedavi gördüğü hastanede yoğun bakım servisinde yaşamını yitirdi."

1949 yilinda Istanbul'da dogan Ugur Hüküm, Türkiye'de basladigi yüksek ögrenimini 1973'te gittigi Paris'te tamamlamis, sosyolog, arastirmaci, gazeteci ve elestirmen olarak Altyazı, Nokta, Notos, Olusum, Tiyatro Dergisi, Türk Sineması, Jazz Dergisi, Geo, Yeni Insan-Yeni Sinema, Radikal ve Taraf  gibi çesitli yayin organlarina yazi ve incelemeleriyle büyük katkida bulunmustur.

1980 Darbesi'nden sonra cunta yönetimine direnis için yurt disinda kurulan Demokrasi Için Birlik Avrupa Komitesi'nde de yeralan, Tek Cephe ve Info-Türk'e yazilariyla katkida bulunan Hüküm, o dönemde sinema çalismalarini yurt disinda sürdüren Yilmaz Güney'in de asistanligini yapmistir.

1993'den itibaren France International Radyosu'nun Türkçe yayinlarini yöneten Hüküm aynizamanda Radio Soleil'in de kurucularindan ve Açık Radyo'ya destek verenlerdendir.

Hüküm son zamanlarda Istanbul'daki Sol Gazete'ye de Paris'ten notlar yazmaktaydi.

15 yildir Cannes Film Festivali'nin elestirmenligini de yapan Hüküm, Vesoul, La Rochelle, Taormina, New Delhi festivallerine de juri üyesi ya da tartismaci olarak katilmistir.

Ugur Hüküm ve esi Defne Gürsoy'un birlikte hazirladiklari "Istanbul: Bir Sivil Toplumun Dogusu" (Istanbul: émergence d'une société civile) ve yine Defne Gürsoy ve Gaye Petek'le birlikte hazirladiklari  "Turcs en France / Fransa'da Türkler" adli eser Türkiye ve Türkiye kaynakli göç üzerine Fransizca yayinlanmis baslica basvuru kaynaklarindandir.

Yillarca birlikte dostlugunu ve mücadele arkadasligini paylastigimiz sevgili Ugur'u yitirmis olmaktan ötürü acimiz büyüktür.

Esi Defne Gürsoy'un ve çocuklarinin derin acisini paylasiyor, tüm dostlarina, basin ve düsün dünyasina bassagligi diliyoruz.

Dogan Özgüden - Inci Tugsavul

ugur
(Video by Tansu Saritayli)
http://www.youtube.com/watch?v=2QjyYm2lekA


Hüküm'ün 11 Temmuz 2013 Persembe günü Paris'te Père Lachaise
Mezarligi'ndaki cenaze töreninde Dogan Özgüden'in yaptigi konusma


Sevgili Ugur,

Olacak sey degil. Yakinda Defne'yle birlikte Brüksel'de bizimle bulusacaktin. Gelemedin.

Ben sana geldim.

Seninle 70'li yillarda, ülkemizde ve onun diyasporalarinda devlet terörünün azdigi günlerde tanismistik. Tanisir tanismaz da yildizlarimiz barismis, kavga dolu uzun bir yolda omuz omuza yurumege, hattâ kosmaya koyulmustuk.

Demokrasi Için Birlik'in kurulusu, önce darbe tehditlerine, ardindan 12 Eylül Cuntasi'na karsi geceli gündüzlü mücadeleler... Tek Cephe gazeteciligi...

Ve de Avrupa baskentinde, Brüksel'de Cunta'ya karsi ilk büyük enternasyonal direnis toplantisi... O gece çok uluslu bir kitleye Fransizca sunus yaparken nasil kükredigini unutabilir miyim?

Bu örgütlü mücadelenin sacayagiydi Brüksel-Paris-Düsseldorf üçgeni...

Sonraki yillarda senin kisiliginde örnek bir gazeteci tanimak sansimiz oldu.  Meslegin en eskilerinden biri olarak gazeteci Hüküm'ün çalismalarini hep iftiharla izledim.

Evet herbirimiz farkli alanlarda mücadele sürdürdük, ama sosyalizme inancimiz hiç sarsilmadi. Iste bugün Demokrasi Için Birlik merkezini olusturan Düsseldorf'tan Alp Arslan Telli, Paris'ten sen ve Brüksel'den ben yine beraberiz.

Sevgili Ugur,

30 yil kadar önceydi. Fransiz Hükümeti benim Fransa'ya girmemi yasaklamisti. O günlerde senin, Belçika'nin Fransa sinirindaki son tren istasyonu Quievrain'e gelerek Inci'ye ve bana destek olusun unutulabilir mi?

Quievrain! Belçika'da siyasal sürgünken Victor Hugo'nun, Fransa'ya giremedigi için 1868'de esi Adèle'in cenazesini anayurduna ugurladigi son gurbet istasyonu.

Sevgili Ugur,

Bugün seni tüm sevenlerinin sevgi halesi içinde komünarlarin ebedi diyarina ugurluyoruz.

Sevgili kardesim, sevgili meslekdasim, kavga arkadasim Ugur.

Isikli yolunda sana ugurlar olsun!

Extrait d'un message de Şehmus Güzel
(...)
Uğur o günkü konuşmasında geçmişini de kısaca özetledi : İstanbul Şehir Tiyatrosu’nda kadrolu oyuncu olarak çalışmasını, Tuncel Kurtiz’le tanışmasını, 1969-1973 arasında ODTÜ’deki öğrencilik dönemini, Paris’e gelişini, Thomson Fabrikası’ndaki işçilik hayatını ve bunun onbeş yıl kadar sürüşünü, sendikacı militanlığını, Fransız Komünist Partisi üyesi olmasını, gazetecilik yaşamını, radyo deneyimlerini, yaptıklarını ve yapamadıklarını da ... Bunların tümünü daha kapsamlı bir biçimde anılarında bulacağımızı umuyorum. O gün Uğur bize yazmakta olduğu anılarının ilk versiyonundan bir dilim sundu desem yeridir. Hepimiz merak ve hayranlıkla dinledik.  Sayesinde sinema, medya, radyo ve gazetecilik konularında dünya kadar şey öğrendik.

Uğur genç bir öğrenci, yetişkin bir insan olarak yaşamı boyunca tanık olduğu bütün askeri darbelere karşı tavır takındı. Tavır takınmakla kalmadı, karanlığın yırtılması ve güneşin doğuşu için kararlı, ciddi, düzenli ve sürekli  bir biçimde çalıştı. Bu konuda özellikle 12 Eylül 1980 darbesi öncesi ve hemen sonrasında yaptıklarını Doğan Özgüden’in ‘Vatansız Gazeteci’* üst başlıklı anılarının Sürgün Yılları 1971-2011 isimli ikinci cildinden neredeyse günü gününe izlemek mümkün. Asıl dikkati çeken ve hayranlık uyandıran Uğur’un düzenli bir biçimde hep en tutarlı tavırları takınmış olması. Bu elbette yaşanılanlar yaşandıktan, yapılanlar yapıldıktan sonra saptanabildi. Oysa o günlerde tutarlı tavır takınanların nasıl kenara itildiklerini bir parça biliyorduk, kalanını ise Doğan Özgüden’in kitabından gerçek kahramanlarının isimleri ve yaptıklarıyla öğreniyoruz. Bu konuları da Ugur’la konuştuk ama maalesef zamanımız elverişli olmadığı için ayrıntılı bir biçimde derinleştiremedik. Özetle şöyle diyelim isterseniz : Solda, hakiki solda, birlik arayışı yapısallaşmış, kemikleşmiş bürokrasileri, « kaşarlanmış » bürokratları aşabilir mi ? Aşılabilmeleri için ne yapılabilir ? Ne yapılmalı ? Sorularımızın yanıtlarını hâlâ arıyoruz.  (http://cerideimulkiye.com/?p=33205)

*Hüküm'ün bu kitap üzerine Cumhuriyet'te yayinlanan yazisi:
 http://www.info-turk.be/Vatansiz%20yankilar.htm#cumhuriyet_

Uzakta ölene mektup

Sennur Sezer

Hoşça kal sevgili arkadaşımız, Bu mektupta belirli bir ad yok. O kadar çok adı kapsıyor ki bu mektup. Baskının, darbelerin bu topraklarda yaşamaları kadar ölmelerini de engellediği onca güzel, yetenekli insan var ki. Birinizin adını ansam ötekilere haksızlık etmiş olurum.

Bu mektupta “Sürgünde Ölene” demem mi gerekirdi? Ama çoğunuzun seçimini sürgün sayamıyorum ki. Çoğumuz yaşadığımız her yerde sürgünde gibiyiz. Listenin başına ilk kimi koyacağımı da bilemedim bir an. Nâzım Hikmet geliyor akla hemen, öte yandan Fahri Erdinç... Ama ta II. Abdülhamit zamanından kimse yok mudur?

Yaban topraklarda vatan uğruna ölüp gitmiş onca gencecik askerimiz var. Hep yattıkları toprağın kokusunu yadırgadıkları düşüyor aklıma. Wolfgang Borchert’in öyküsünde böyle bir asker vardır ya.

Hani yanındakilere İstanbul’un içilecek sularını saydırarak nöbetini atlatan bir yaşlı kadını anlatır ya bir başka sürgün olan Refik Halit Karay. Neyi özledin son anında bilemiyorum.

Yılmaz (Güney) herhalde Adana’nın o benzersiz ışığını düşünmüştür. Ahmet Kaya az bilinen bir türküden bir ses duymuştur. Şeref Aydın’ın yüzüne elma kokulu bir rüzgar vurmuştur.

Ya Sabiha Sertel? Ya Behice Boran, Nevzat Hatko, Güzin Dino?

Ölüm geride kalanlar için zor. Sürgünde bile örgütlü olmaya alışmış bir topluluk hep gidenin eksikliğini duyar. Hayat sürüp gider. Toprak üstündeki bir ottan fazla umursamaz belki insanı. (Susuz, bakımsız kalana kadar).

Sevgili Arkadaşımız, bu mektubun sebebi Uğur Hüküm’ün  11 Temmuz 2013 perşembe günü Paris’te Père Lachaise Mezarlığı’ndaki cenaze töreni. Yollanan video beni bir anda Paris’e götürdü. Ben de Uğur’un tabutuna gül yaprakları döktüm sanki.

Père Lachaise Mezarlığındaki duvarın dibindeki komünarlardan faşizme karşı dövüşen kadınlar adına dikilen anı taşına, oradan bizim gurbetçilere kadar dolaştım. Sonra, ilgisi yok sanılacak belki ama Londra’daki Marx’ın yattığı Highgate mezarlığındaki Doğulular bölümüne kadar uzandı belleğim. Doğan Özgüden’in yaptığı konuşma onu ve İnci’yi ne kadar özlediğimi hatırlattı bana. Londra nereden çıktı peki?

Uğur Hüküm’ü tanımazdım. Paris’e yetmişli yıllarda gitmiş. Öldüğünde altmış dördündeymiş. ODTÜ’den. Fransa’nın başkenti Paris’te bir süre sendikacılık uzun süre gazetecilik yapmış.  Darbelerin yurt dışına savurduğu aydınlarla ortak direniş platformları kurmuş.Yıllarca  Radio France Internationale’in (RFI) Türkçe bölümünün şefliğini yapmış. Radio Soleil’in kurucusu da olan Hüküm, 2003’ten beri Jazz dergisine düzenli olarak “Paris Mektupları” yazdı. Hüküm’ün, Altyazı, Nokta, Notos, Oluşum, Radikal, Cumhuriyet, Tiyatro, Türk Sineması, Yeni İnsan-Yeni Sinema’da makaleleri de yayımlandı.

Ey bu mektubu okuyan,

Neredeysen bir sap nane, fesleğen ya da kekik kopar. Rüzgara tut. Biliyorum kokusu toprağında ölemeyenleri bulacaktır. (Evrensel, 18 Temmuz 2013)

alpay

Ant'ın sorumlu müdürlerinden Alpay Kabacalı'yı yitirdik

Ant Dergisi'nin 1968-69 yıllarında sorumlu müdürlüğünü üstlenmiş bulunan gazeteci-yazar Alpay Kabacalı'yı yitirdik.

Kabacalı da 60'lı yıllardaki Demirel iktidarı döneminde sol basına karşı uygulanan terörün hedeflerinden biri olmuş, 12 Mart 1971 Darbesi'ne kadar Ant'ta yayımlanan yazılardan dolayı hakkında toplam 97 yılı bulan hapis talepleriyle birçok dava açılmıştı. Bu davalardan biri nedeniyle askeri yönetim döneminde mahkum edilmiş ve 11 ay hapis yatmıştı.

1 Eylül 1942 tarihinde Antalya’da doğan ve ilk yazısı 1959’da Varlık dergisinde yayımlanan Kabacalı, Ant'ta sorumluluk üstlenmeden önce 1966-68 yılları arasında Gerçekler Postası adlı bir siyaset-edebiyat dergisi çıkarmıştı. Kabacalı tahliye olduktan sonra çeşitli yayınevlerinde ve haber ajanslarında redaktörlük ve yöneticilik yapmış; 1975-80 arasında Yeni Ortam ve Cumhuriyet  gazetelerine yazılar yazmış, Milliyet Sanat, Sanat Olayı ve Yeni Gündem dergilerinde yazı işleri müdürlüğü yapmış, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Türkiye Ansiklopedisi ile Cumhuriyet Dönemi Türkiye Ansiklopedisi’nin yayın kurullarında bulunmuştu.

1976-1989 arasında Türkiye Yazarlar Sendikası’nın yönetim kurulunda görev yapan, 1997 -2001 arasında PEN Yazarlar Derneği’nin başkanlığında bulunan Alpay Kabacalı, 1999’dan bu yana Bilim ve Edebiyat Eseri Sahipleri Meslek Birliği’nin (BESAM) başkanlığını yapıyordu.

Kabacalı 12 Eylül döneminde de Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) davasında yargılanmış ve beraat etmişti.

Kabacalı'nın 1987’de Türkiye Gazeteciler Cemiyeti’nin Basın Üzerine Araştırma Ödülü’nü kazanan Türk Yayın Tarihi (ikinci basımı Türk Kitap Tarihi adıyla, 1989), Türkiye’de Basın Sansürü (1990), Türk Basınında Demokrasi (1994), Türkiye’de Matbaa Basın ve Yayın (2000) gibi basın ve yayın tarihi incelemeleri yanında genel tarihle ilgili kitapları (Arap Çöllerinde Türkler, 1990; Türkiye’de Gençlik Hareketleri, 1992; Türkiye’de Siyasal Cinayetler, 1993; Geçmişten Günümüze İstanbul, 2003; Bilinmeyen Yönleriyle Cumhuriyet Tarihi, 2004; Nesnel Tarihin Prizmasından Abdülhamid, 2005) ve de şairler ve yazarlar üzerine monografik kitapları yayımlanmış bulunuyor.

Basın Şeref Kartı ve Burhan Felek Basın Hizmet Ödülü sahibi olan Alpay Kabacalı'nın cenazesi, 16 Nisan 2014 çarşamba günü Üsküdar Doğancılar Camii'nde kılınacak ikindi namazının ardından Karacaahmet Mezarlığı'nda toprağa verilecek.

Türkiye basın yaşamına ve sol mücadeleye önemli katkıları olan Kabacalı'nın ailesine ve yakınlarına başsağlığı diliyoruz.

Brüksel, 15 Nisan 2014

Ant Dergisi ve Yayınları adına
Doğan Özgüden ve İnci Tuğsavul



suda

Yazar, çevirmen ve yayıncı Orhan Suda’yı kaybettik


Türkiye'nin seçkin yazar, çevirmen ve yayıncılarından Orhan Suda 6 Mayıs 2014'de İstanbul'da hayata gözlerini yumdu. Dostluğuyla gurur duyduğumuz sevgili Orhan Suda, 60'lı yılların sonunda Ant Yayınları'na da çevirileriyle önemli katkılarda bulunmuştu.

Yakın dostumuz ve mücadele arkadaşımız Suda’nın eşi Sevgi’ye, ailesine, dostlarına, Türkiye yayın dünyasındaki ve sol hareketindeki mücadele arkadaşlarına başsağlığı diliyor, acılarını paylaşıyoruz.

Suda'nın cenazesi 7 Mayıs 2014 Çarşamba sabahı Karacaahmet Camii'nden kaldırılacak.

Suda 1929'da Ankara'da doğdu. Devlet Konservatuarı tiyatro bölümünde okurken, 1952'de TKP'ye üyelikten sanık olarak tutuklandı, Reşat Fuat Baraner, Arhavili Mustafa, Cazım Aktimur, Ruhi Su, Faik Şekeroğlu, Halim Spatar, Şükran Kurdakul, Mihri Belli ile birlikte hapis yattı.

Tahliye olduktan sonra bir süre İzmir'de gazetecilik yapan, yıllarca çeşitli yayınevleri ve dergilere yazılar yazıp çeviriler yapan Suda, 1973’te Suda Yayınları’nı kurdu, 1974’te Yeni Adımlar dergisini yönetti ve iki yıl üst üste düzenlediği Sabahattin Ali Öykü Yarışması'nın Seçici Kurul başkanlığını yaptı.

Dost dergisinde, haftalık Sosyal Adalet gazetesinde, Yeni Adımlar ve Kitaplık dergilerinde çeşitli yazıları yayınlandı.

1978’de eşi Sevgi Suda'yla birlikte önce Fransa’ya, daha sonra İngiltere'ye giden Suda, 1983’te BBC Türkçe Bölümü’nde program yapımcılığı görevinde bulundu.

Bir oğlu (Mehmet Suda) ve iki de kız torunu (Melis ve Özgün) var.

Suda'nın telif eserleri:

Bir Ömrün Kıyılarında (Alkım Yayınları). Nezihe Meriç-Orhan Suda, Aix-Londra-İstanbul Mektupları (YKY), Orhan Suda-Halim Spatar Mektuplar: Yurtdışından-İstanbul’dan (Literatür).

Çevirileri:

Kadın Nedir? (Düşün Yayınevi), Ernest Mandel'den Marksist Ekonomi Elkitabı (Ant Yayınları), Karl Marx’tan Ekonomi Politiğin Eleştirisine Katkı (May Yayınları), Georges Amado’dan Sonsuz Topraklar (Yar Yayınları), Lenin’den İki Taktik (Suda Yayınları), Robert Sabatier’den İsveç Kibritleri (Suda Yayınları), E. H. Carr’dan Bolşevik Devrimi (Metis Yayınları), Jacques Prévert’den Sözler (YKY), Luan Starova’dan Keçiler Dönemi, Babamın Kitapları, Tanrıtanımazlık Müzesi (YKY), Jean Bottéro’dan Gılgamış Destanı (YKY), Alain Vircondelet’den Balthus Anılar (K Yayınları).


flashfondationbulletinspublicationslinks